این نوشته، ترجمه ی گزارش مخصوص انستیتوی ملی دادگستری آمریکاست (
National Institute of Justice) که یک موسسه ی تحقیقاتی وابسته به وزارت دادگستری است. گزارش درباره ی مسئله ی بهره کشی جنسی کودکان در آمریکا بحث می کند، ولی همزمان تصویری از این معضل اجتماعی بدست می دهد که تنها مربوط به آمریکا نمی شود بلکه می تواند در هر کشوری به این یا آن شکل وجود داشته باشد. به نظر من شیوه ی نگرش تحقیقی نویسنده، مفاهیم مطرح شده و راه های مقابله با این معضل انسانی می توانند برای خواننده ی علاقمند فارسی زبان هم مورد استفاده قرار بگیرند. بخصوص که میزان آسیب های اجتماعی مانند کودکان خیابانی، فحشا بطور کلی و بخصوص فحشای کودکان زیر 18 سال در سالهای اخیر در کشور ما ایران هم بسیار بالا رفته است. طبق گزارشات بین المللی، امروزه کشور ما هم مانند بسیاری از کشورهای دیگر، منبع، راه ترانزیت و مقصد در رابطه با قاچاق جنسی زنان و کودکان است. امیدوارم این گزارش بتواند گام کوچکی برای بررسی های دقیق این آسیب بزرگ اجتماعی در کشور ما باشد.نریمان رحیمی
بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان
درباره ی آن چه می دانیم و برای مقابله با آن چه می کنیم؟
بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان، آزار و سوء استفاده از یک کودک برای سود اقتصادی است. این نوع بهره کشی شامل آزار بدنی و فیزیکی، پورنوگرافی، فحشا و قاچاق کودکان برای مقاصد غیر قانونی است. با اینکه در سالهای اخیر تلاش شده که تعریف بهتر و دقیق تری از بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان داده شود، با این حال هنوز باید کارهای بیشتری برای علنی کردن این نوع بهره کشی در جامعه و راه های مقابله با آن انجام شود.
موارد شناخته شده ی این نوع بهره کشی جنسی از کودکان رو به افزایش است. کودکان دزدیده می شوند و به عنوان کارگر جنسی در بخش صنعت جنسی (sex industry) به کار گرفته می شوند. بعضی خانواده های فقیر به امید فراهم کردن یک زندگی بهتر برای بچه های شان، آنها را به قاچاقچیان انسان می فروشند. مدارک مستندی وجود دارند که نشان می دهند این بچه ها بصورت زندانی و برده در زیرزمین ها و مکان های مخفی نگهداری می شوند. آنها کتک می خورند، گرسنگی می کشند و مورد تهدید و بهره کشی جنسی قرار می گیرند.
در ایالات متحده آمریکا، بهره کشی جنسی از کودکان بخاطر پول، بیشتر توسط خانواده و دوستان خانوادگی انجام می شود. اغلب دایره ی بسته ی بهره کشی از آنجا آغاز می شود که یکی از بزرگترهای خانواده یا دوستان خانوادگی، کودکی را که زیر مراقبت اوست مورد سوء استفاده ی جنسی قرار می دهد. این موضوع می تواند بسرعت به تعداد بیشتری از کودکان در همان محیط، به عکس برداری و فیلم برداری از سوء استفاده ی جنسی و پخش آنها در اینترنت بکشد.
ارگان های قضایی نقش مهمی در شناسایی بهره کشی جنسی تجارتی، بخصوص در موارد سازمان یافته ی آن دارند. این موارد سازمان یافته شامل آزار و اذیت مداوم کودکان، شبکه ی بهره کشان بزرگسال و دزدیدن و قاچاق کودکان بعنوان کالای جنسی هستند. همانطور که تکنولوژی و ارتباطات پیشرفته تر می شوند و مسافرت به نقاط دیگر جهان ساده تر انجام می گیرد، همانطور هم شکل های مقابله با بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان باید پیچیده تر و کامل تر و بهتر شوند.
گستردگی مسئله چقدر است؟
تا امروز تلاش مشخصی برای جمع آوری اطلاعات مستند درباره ی گستردگی بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان صورت نگرفته است. مانند دیگر جرایم باصطلاح "غیر علنی"، بزرگترین چالش در ارزیابی اینکه مشکل چقدر عمومیت دارد، در دانستن موارد شناخته نشده ی مسئله است. به عبارت دیگر دانستن این موضوع که در برابر هر گزارش این نوع بهره کشی، چه تعداد مورد گزارش نشده وجود دارد؟
در سال 1996 کنگره ی آمریکا "واحد کودک مورد بهره کشی" را در "مرکز ملی برای کودکان گمشده و مورد بهرکشی قرار گرفته (NCMEC)" تاسیس کرد. دو سال بعد، این مرکز یک خط تلفنی رایگان و یک سایت اینترنتی به نام خط رایانه ای خبردهی (Cyber Tipline) به راه انداخت تا افراد جامعه راحت تر بتوانند موارد بهره کشی جنسی از کودکان را اطلاع دهند. از سال 1998 تا 2004 تعداد تقریبی 300 هزار مورد در رابطه با بهره کشی جنسی از کودکان گزارش شد (جدول 1).
افزایش تعداد گزارش هایی که به مرکز اطلاع رایانه ای داده شده می تواند به چند دلیل مختلف مربوط باشد:
• آگاهی روز افزون از راه هایی که از طریق آنها می توان موارد بهره کشی جنسی کودکان را اطلاع داد.
• افزایش سریع استفاده ی جهانی از اینترنت.
• وجود قانون فدرال مربوط به اینکه ارائه کنندگان خطوط اینترنتی موظفند موارد پورنوگرافی کودکان را به مرکز ملی برای کودکان گمشده و مورد بهره کشی قرار گرفته گزارش دهند.
• افزایش شیوع موارد بهره کشی جنسی از کودکان.
مرکز ملی برای کودکان گمشده و مورد بهره کشی قرارگرفته، تخمین می زند که 1 کودک از هر پنج کودک در میان دختران، و 1 کودک از هر 10 کودک در میان پسران، پیش از آنکه به مرحله ی بزرگسالی برسند مورد سوء استفاده یا آزار جنسی قرار می گیرند. از این موارد، تعداد کمتر از 35 درصد به مقامات مسئول گزارش می شوند. متاسفانه داده هایی که این تخمین ها بر اساس آنها قرار گرفته اند، ناکامل هستند.
مصاحبه با افسران پلیس، مددکاران مسئول کمک به قربانیان و- اگر امکان پذیر باشد- قربانیان و مجرمین می تواند به درک بهتر ما از وضعیت کمک کند. داده های دقیق تر درباره ی بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان، برای ارائه ی بهتر روش های پیشگیری و جلوگیری از این مشکل لازم هستند.
سوء استفاده و آزار ادامه دار، به کار گیری و بهره کشی
بررسی سابقه ی موارد مربوط به قربانیان بهره کشی جنسی کودکان، موضوع ادامه دار بودن سوء استفاده و آزار جنسی کودک را آشکار می کند. این یک روند ادامه دار است که معمولا از سوء استفاده ی یکی از اعضای خانواده شروع می شود. (جدول 2)
--------------------------------------------------------------------------------
عضو بزرگسال خانواده یا دوست خانوادگی از کودک سوء استفاده ی جنسی می کند.
--------------------------------------------------------------------------------
شخص بزرگسال بطور مداوم کودک را مورد سوء استفاده قرار می دهد.
--------------------------------------------------------------------------------
شخص استفاده جو و آزاردهنده، بدنبال کودکان دیگر است.
--------------------------------------------------------------------------------
عکس و ویدئوی کودکان از طریق اینترنت میان استفاده جویان جنسی تقسیم می شود.
--------------------------------------------------------------------------------
عکس ها و ویدئوهای کودکان از طریق اینترنت فروخته می شوند.
--------------------------------------------------------------------------------
اعضای بزرگسال خانواده یا دوستان خانوادگی، کودکان را در اختیار دیگران قرار می دهند.
--------------------------------------------------------------------------------
کودکان، دزدیده شده و برای کار فحشا و توریسم جنسی به فروش می رسند.
--------------------------------------------------------------------------------
جدول 2 – منبع: بررسی سابقه ی پرونده های بهره کشی جنسی کودکان.
یک مطالعه روی مسئله ی به کار گیری کودکان که بر اساس بررسی فعالیت های مددکاران اجتماعی کودکان و نوجوانان و مصاحبه با ارگان های دولتی و غیردولتی قرار دارد، تخمین می زند که پااندازان (pimps) کنترل حدود 50 درصد دخترانی را که در ایالات متحده به فحشا کشیده شده اند در دست دارند . پااندازان، ایستگاه های اتوبوس، پاساژها و مراکز خرید را برای پیدا کردن دختران فراری بدون پول و کار زیر نظر دارند. این پااندازان یا دستیاران شان، با کودکان دوست می شوند و در ازای رابطه ی جنسی با آنها برای شان غذا، لباس، لوازم آرایش یا بازی های ویدویی تهیه می کنند.
احتمالا پااندازان از وابستگی عاطفی و اقتصادی کودکان برای فروش خدمات جنسی در ازای پول و برگرداندن آن پول به خود پااندازان استفاده می کنند. در طول زمان، این رابطه، کمتر عاطفی و بیشتر قراردادی می شود چون پااندازان برای حداقل درآمدی که کودکان باید به آنها تحویل بدهند مرزی تعیین می کنند. برای مثال در یک مورد، یک پاانداز دخترانی را از ونکوور کانادا به کار گرفته بود و آنها را به جزایر هاوایی منتقل کرده و مدارک آنها را ضبط کرده بود تا نتوانند آن کشور را ترک کنند. آن دختران را با مواد مخدر تخدیر کرده و دست و پای آنها را بسته بودند. به دختران گفته بودند که اگر مطیع نباشند، عکس های آنها را هنگام عمل جنسی، برای مجلات و خانواده های آنان می فرستند .
قاچاقچیان انسان همچنین با متقاعد کردن خانواده ها بوسیله ی نمونه های باصطلاح "موفق"، بچه ها را به کار می گیرند. به خانواده ها گفته می شود که بچه های آنها در یک محیط امن تر زندگی خواهند کرد و مراقبت بهتری از آنها می شود و به آنها مهارت های کاری آموزش می دهند. در بعضی موارد بخشی از درآمد کودکان را به خانواده ها بر می گردانند (بعضی اوقات حتی یک "قرارداد بدهی" نوشته می شود که خود این قرارداد اهرمی می شود برای اجبار کودکان به فحشا).
یک مطالعه در کشور مکزیک نشان داد که دختران 14 تا 17 ساله هنگام ورود به شهر تیوخانا، بوسیله ی دلالان و بهره کشان محلی به کار گرفته می شوند، آنها را کتک می زنند و تهدید می کنند که خانواده های شان را اذیت خواهند کرد. وسایل دیگری هم برای کنترل کودکان و کشیدن آنها به فحشا به کار گرفته می شود: از قبیل مواد مخدر و یا نگهداری کودکان در محل های دور افتاده و بدون ارتباط با دیگران. علاوه بر بهره کشی جنسی در فاحشه خانه ها و خیابان ها، دخترانی که در این بررسی درباره ی آنها تحقیق شده بود در مکان های مختلفی به کار فحشا وا داشته شده بودند. مکانهایی مانند هتل ها، خوابگاه ها، پارک ها، ایستگاه های اتوبوس، بار ها و کلوب های شبانه، سالن های زیبایی و ماساژ و همینطور آژانس های مدل های زیبایی و دختران اسکورت (دخترانی که برای مدت قرارداد بعنوان همراه ِ خریدار، تمام وقت در اختیار او هستند).
بزرگسالانی که خواستار رابطه ی جنسی با کودکان هستند توسط پیشخدمت ها، دربان ها، راننده های تاکسی، متصدیان هتل، گاردهای کلوب های شبانه، کارکنان پارکینگ ها و دستفروشان معرفی و راهنمایی می شوند .
بهره کشی جنسی تجارتی کودکان چگونه سازماندهی می شود؟
اطلاعات قابل اطمینان در این مورد، در رابطه با نوع آدم ها و شبکه هایی که دست اندرکار هستند کم است. اطلاعات موجود، حاصل تعداد کمی موارد تحقیق و گزارش سازمان های غیر دولتی هستند که هیچکدام شان تصویر کاملی از مسئله ی بهره کشی جنسی تجارتی از کودکان ارائه نمی کنند.
تحقیقات بر اساس مصاحبه با پااندازان و کودکان قربانی بهره کشی جنسی در چند شهر ایالات متحده نشان داد که بیشتر پااندازان کنترل یک تا سه دختر را همزمان در دست دارند و طبق خطوط زیر عمل می کنند :
حداقل نیمی از آنها در سطح محلی عمل می کنند و وابسته به یک شبکه ی بزرگ بزهکاران نیستند.
حداقل یک چهارم آنها با شبکه های بزهکار درون-شهری مربوط بوده و بطور مرتب بدنبال به کار گرفتن دختران جدید هستند. این شبکه های درون-شهری اغلب در کار فروش مواد مخدر و فحشا هستند.
حدود 15 درصد پااندازان با شبکه های بزهکار منطقه ای یا کشوری مربوط اند و این شبکه ها بخوبی سازماندهی شده اند و منابع مالی زیادی در اختیار دارند. پااندازان مربوط به این شبکه ها به سادگی و از طریق تلفن های همراه با هم مربوط هستند و از یکدیگر پشتیبانی کرده و امکانات در اختیار هم قرار می دهند. بعنوان مثال در مورد به کار گیری، انتخاب، معرفی و نقل و انتقال دختران جدید و یا در مواردی پیدا کردن دخترانی که از چنگ پااندازان قبلی شان فرار کرده اند.
حدود 10 درصد پااندازان به نظر می رسد که وابسته به شبکه های بین المللی جرایم جنسی هستند و از طریق آنها بطور فعالی در قاچاق بین المللی کودکان شرکت دارند. برخی از پااندازان همچنین بخشی از شبکه های بین المللی مواد مخدر هستند و می توانند از کودکان برای انتقال مواد مخدر به ایالات متحده و یا جابجایی آن در درون کشور استفاده کنند.
فاحشه های نوجوان: قربانی، نه بزهکار
وقتی کودکان قربانی بهره کسی جنسی تجارتی مورد توجه مسئولان قرار می گیرند، افکار عمومی اغلب آنها را بعنوان فاحشه های نوجوان در نظر می گیرد ولی این یک توصیف دقیق نیست. مسئله این است که وقتی کودکی با امکانات بسیار محدود، زیر دست یک بزرگسال خودفروشی می کند، عموما بخاطر آن است که این عمل وسیله ای برای بقای اوست. همچنین مفهوم "فاحشه ی نوجوان" از این مسئله چشم پوشی می کند که حقوق قانونی کودکان در مورد رفتار جنسی با آنها بخاطر نابالغ بودن از نظر احساسی و جسمی و نیاز به محافظت از بزرگسالان سودجو، از حفاظت بیشتری در سیستم قانون برخوردار است. بنابراین، این مهم است که قربانیان بهره کشی جنسی کودکان با بزهکاران اشتباه نشوند.
نقش هایی که در قاچاق سازمان یافته انسان عمل می کنند
نقش هایی که در کار قاچاق سازمان یافته ی انسان وجود دارند عبارتند از:
• سرمایه گذاران یا "سازمان دهندگان" که برای عملیات قاچاق انسان و نظارت بر شرکت های غیرقانونی، پول و وسایل تهیه می کنند .
• اعضای باندها که بدنبال کودکان جدید هستند و از خانواده های آنها پول جمع آوری می کنند.
• افرادی که کودکان را میان کشور اصلی، کشورهای سر راه و کشورهای مقصد حمل و نقل می کنند.
• کارمندان ادارات دولتی که برای تهیه ی اوراق هویت و مدارک ورود و خروج کودکان از مرزها، رشوه می گیرند.
• خبرچینانی که درباره ی مراقبت مرزی، فعالیت های پلیس و روش کار ماموران مهاجرت اطلاعات جمع می کنند.
• کسانی که در کشورهای مقصد مسئول جمع آوری پول حاصل از فروش کودکان هستند. این مبلغ می تواند تا 30 هزار دلار یا بیشتر باشد.